Wassenberghstraat 23


Mietje Kan-Elias

Mietje Kan-EliasGeboren: 29 januari 1869, Strijp
Weggevoerd naar Westerbork: 25 maart 1943
Omgekomen: 25 maart 1943, Kamp Westerbork

Mietje Elias is de oudste dochter uit een gezin met drie meisjes. Haar vader, Eduard Elias, is fabrikant. Haar moeder, Rebecca Prins, is zonder beroep. Na Mietje worden Johanna (op 21 oktober 1870) en Bettij (op 26 november 1871) geboren.

Mietje trouwt op 6 augustus 1890 met Frederik Sander Kan, geboren 5 maart 1860 te Assen. De ouders van Frederik Kan zijn Sander Kan en Roosje Vos. Frederik is koopman van beroep. Het echtpaar krijgt één dochter, Rosa. Zij wordt geboren op 11 juni 1891 en trouwt op 21-jarige leeftijd met Arnold Hart. Op 11 februari 1943 overlijdt Frederik in Groningen.

Mietje overlijdt op 25 maart 1943, de dag van aankomst in Kamp Westerbork, en wordt daar gecremeerd. Na de oorlog krijgt zij een grafsteen op de Joodse begraafplaats aan de Eikenlaan te Groningen, waar ook haar man is begraven. Dochter Rosa weet met haar man te ontkomen naar Argentinië waar zij tot haar overlijden in 1984 blijft wonen.

 


Alfred Abraham Wolff

Geboren: 25 juni 1919 te Aurich (Dld.)
Weggevoerd naar Westerbork: 31 december 1942
Vermoord: 21 mei 1943 te Sobibor

Alfred komt uit een groot gezin van acht kinderen, waarvan één zuster de oorlog heeft overleefd. Zijn vader, Abraham Levie Wolff, is slager en veehandelaar en zijn moeder heet Hedwig von der Walde. Als Alfred vier jaar oud is, komt zijn vader te overlijden. Zijn moeder staat dan alleen voor de opvoeding van haar acht kinderen en de voortzetting van het bedrijf.

Sinds 1938 wordt hij gedwongen Israël aan zijn voornamen toe te voegen. Dit is het gevolg van nazi-wetgeving. Wie niet al uit de voornaam herkenbaar is als Jood of Jodin, krijgt als extra voornaam Israël (voor mannen) of Sara (voor vrouwen) toegevoegd. Deze zogenaamde dwangnaam moest bij de burgerlijke stand in geboorte- en trouwboeken bijgeschreven worden. In 1952 wordt de dwangnaam postuum weer van zijn geboortebewijs geschrapt.

Alfred komt in 1937 naar Groningen. Hij woont sinds 1942 bij de familie Kan in de Wassenberghstraat met zijn vrouw Resi Mildenberg, met wie hij op 10 augustus 1942 trouwt. Hij is huisknecht. Samen met Resi wordt Alfred op 21 mei 1943 in Sobibor vermoord.

 


Resi Wolff-Mildenberg

Geboren: 1 september 1919, Lengerich (Dld.)
Laatste adres: Wassenberghstraat 23, Groningen
Weggevoerd naar Westerbork: 31 december 1942
Vermoord: 21 mei 1943, Sobibor

Resi is de dochter van Julius Mildenberg en Rosa Weinberg. Zij is de oudste van drie meisjes, van wie er één (Ingeborg) in het begin van de oorlog naar de Verenigde Staten is geëmigreerd en de oorlog heeft overleefd. Ingeborg overlijdt in 1993.

Sinds 1938 wordt Resi gedwongen Sara aan haar voornaam toe te voegen. Dit is het gevolg van nazi-wetgeving. Wie niet al uit de voornaam herkenbaar is als Jood of Jodin, krijgt als extra voornaam Sara (voor vrouwen) of Israël (voor mannen) toegevoegd. Deze zogenaamde dwangnaam moest bij de burgerlijke stand in geboorte- en trouwboeken bijgeschreven worden. In 1952 wordt de dwangnaam postuum weer van haar geboortebewijs geschrapt.

Resi gaat komend vanuit Mülheim an der Ruhr (Dld) op 15 juli 1939 in Den Haag wonen op het adres Agnesstraat 1a. Hoe en waarom zij in Den Haag terecht is gekomen, is niet duidelijk geworden.

Op 18 oktober 1940 verhuist Resi naar Beilen, aangezien het aan niet-arische vreemdelingen niet langer is toegestaan om in de kuststreek te wonen. Zij gaat dan op het adres Paltz 1 wonen.

Resi wordt op 4 juni 1942 in het bevolkingsregister van Groningen opgenomen met als woonadres Jan Lutmastraat 2. Zij trouwt op 10 augustus 1942 met Alfred Wolff. Zij trekken dan samen in bij het gezin Kan-Elias, waar Alfred al woont sinds 7 april 1942. Zij is – in ieder geval een bepaalde tijd van haar leven – eerst dienstbode en daarna naaister van beroep. Een nichtje (dochter van de enige zuster van Alfred die de oorlog overleeft) heeft aan de naaimachine van “tante Resi” nog heel duidelijke herinneringen.

Samen met haar man wordt Resi op 21 mei 1943 in Sobibor vermoord.